PolEconweblog

Dit weblogdeel bevat twee categoriën bijdragen op  economisch, historische en politiek gebied. Een belangrijk deel van de bijdragen kan geschaard worden onder het hoofd economische geschiedenis van de energievoorziening. Dit zijn.

De energiefactor in de regionale divergentie in welvaartsontwikkeling

College 1 Cursus geschiedenis energie en samenleving

Het geheim van de Gouden Eeuw

Uitvindingen en energie

Historie Transport en Energie

Turf en aardgas

De geschiedenis van de Veenkoloniën

Bracht het aardgas Groningen meer werkgelegenheid?

De rol van olie in de Tweede Wereldoorlog en daarna

De geschiedenis van de politiek in de energievoorziening

 

De overige bijdragen zijn van sociaal-economische en politiek -economische aard.

Argumenten voor méér Europa

Bestaat er een Noordelijke cultuur en identiteit?

Democratie op dun ijs

De filosofen en profeten van het dagelijks brood

Europa, de regio's en de schulden

Globalisering, democratie en de nationale staat

Over vrijheid en democratie

Effectieve bestrijding van werkloosheid

Zwitserland en Noorwegen als voorbeeld?

 

Op alle bijdragen zijn discussiebijdragen welkom. Dit kan rechtstreeks via de website of via een mail aan de webredacteur Jan Lambers: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

 

 

 

 

 

College 4   Transport en energie

In college drie hebben we al enkele belangrijke uitvindingen op energetisch gebied genoemd die verband houden met  transport. In dit vierde college gaan we dieper in op de betekenis van de diverse energiedragers bij het transport en het belang van het transport zelf.
We beginnen met de betekenis van het transport voor onze welvaart. Daarna gaan we in op het transport van de energiedragers en vervolgens op het transport met behulp van de energiedragers, waarbij we zullen afsluiten met het transport van kennis.

 

De cruciale invloed van de transportkosten

Aan de basis van welvaart staat arbeidsverdeling. De arbeidsverdeling binnen een gesloten gemeenschap is in het algemeen slechts van beperkte omvang. De welvaart in onze moderne samenleving berust dan ook op arbeidsverdeling in veel wijdere zin. Die is echter pas mogelijk als er handel kan bestaan. Handel voegt aan een product nuttigheid van plaats toe.

Dat is echter pas mogelijk als er transportmogelijkheden zijn in de zin van handelswegen  en transportmiddelen. Daarvoor is de toepassing van energiedragers  nodig. Handel kan echter pas bestaan  als de kosten van het transport geringer zijn dan het verschil in kosten tussen het productiegebied en de kosten van het product of een acceptabel substituut van dat product in het afzetgebied.

De hoogte van de transportkosten wordt bepaald door de gekozen transporttechniek en de kosten van de daarbij gebruikte energiedragers. Door de trendmatige verbetering in de transporttechnieken en de dalende kostprijs van de daarbij gebruikte energiedragers is het transportvolume in de wereld enorm toegenomen. We zien dat nog steeds aan het volume van de wereldhandel die de groei van het bruto nationaal product van verreweg de meeste landen verreweg vrijwel constant overtreft. Omdat Nederland vanouds een sterk op de handel gerichte economie heeft gehad,  is de Nederlandse economie erg gevoelig voor de bewegingen in de wereldhandel. Indirect is de Nederlandse economie daarmee ook gevoelig voor het verloop van de relatieve energieprijzen. Dat kwam onder meer tot uiting tijdens de eerste oliecrisis, toen de olieprijzen tot het viervoudige van hun niveau voorheen stegen. Het transport werd daardoor veel duurder en dat leidde tot een contractie van de wereldhandel.

Hieronder zullen we zien hoe de ontwikkelingen op het gebied van het energiegebruik in relatie tot transport de economie en daarmee onze welvaart beïnvloed hebben.

Lees meer: Historie Transport en Energie

Introductie Cursus voor de Seniorenacademie in 2005 en 2007 over de “Geschiedenis van de energiebronnen in onze samenleving      (Tags: Economie, Geschiedenis, Energievoorziening)

Docent: Drs. Jan H Lambers, econoom en langdurig werkzaam geweest bij de Nederlandse Gasunie

Lees meer: Introductie Cursus Energievoorziening

Momenteel liggen in ons land voorstellen klaar om de gemeenten verder op te schalen naar 100.000 inwoners.
Dat zou nodig zijn om de meerdere taken die de gemeenten van het rijk op hun bordje krijgen naar behoren te kunnen uitvoeren.
 
Dat kan wel de bedoeling zijn, maar gaat het ook zo uitwerken?
Ik denk dat er dan ook wat aan de democratische structuur van de gemeenten moet gaan gebeuren.

Lees meer: Democratie op dun ijs

Dit essay gaat over de mogelijkheid om door middel van een ander arbeidsmarktmodel dan het bestaande de werkloosheid grotendeels te verdrijven en de economie tevens een groei-impuls te geven. Je zou  dit  "kapitalisme met een sociaal gezicht" kunnen noemen, omdat het risico van de economische conjunctuur niet langer op een klein deel van de bevolking wordt afgewenteld. Veel beter dan door de overheid opgezette  banenplannen vormt dit een effectieve en duurzame bestrijding van de werkloosheid.

Flexibiliteit alleen binnen vaste arbeidscontracten

Tijdens de voorlichtingsbijeenkomst op 28 januari 2013 in Loppersum naar aanleiding van de aardbevingen als gevolg van  de aardgaswinning in de provincie Groningen heeft minister Kamp zijn tong blauw gepraat om de verzamelde Groningers te kalmeren, voor zover dat nodig was.

Een van de dingen die hij toen zei was dat het aardgas Groningen veel werkgelegenheid heeft gebracht.

In onderstaande bijdrage wordt dat gelogenstaft. Het aardgas heeft Groningen helemaal niet meer werkgelegeheid opgeleverd. Integendeel, het heeft deze provincie werkgelegenheid gekost.

Wat bracht het aardgas Groningen aan werkgelegenheid?

Zie ook de vergelijking met turf in Turf en aardgas